menu
header image

AZ Nikolaas

Toegankelijkheid ziekenhuisomgeving door de blik van de kwetsbare persoon: veilig en vertrouwd

Een dame stond gekluisterd, onzeker in de gang. De routeafstand was onderschat. Een project ‘toegankelijkheid’ werd uitgewerkt met senioren.

Aantal stemmen: 501

Focus

Hoe kan de ziekenhuisomgeving toegankelijker worden? Afstanden werden gemeten via een gecoördineerde wandeloefening met senioren (en een loophulpmiddel). Resultaten worden verwerkt op infoborden. De patiënt of bezoeker kan zich beter voorbereiden. De autonomie en zelfregie verhoogt.

Aanpak

De ervaring van de dame (zie supra) werd besproken op de interne stuurgroep senior friendly hospital (SFH). Het bleek geen unieke case. De seniorenadviesraad (SAR) van Sint-Niklaas werd bevraagd naar regelmaat en impact. Ook een Nederlandse verplegingswetenschapper en ervaringsdeskundige werd geraadpleegd.

Een stappenplan werd uitgewerkt:

  • Stakeholders: stuurgroep SFH (incl. 3 senioren), seniorenadviseur Sint-Niklaas, afvaardiging van de stuurgroep klantgerichtheid
  • Stap 1: testbezoek door 2 fitte senioren; checklist voor toegankelijkheid van de campus Sint-Niklaas
  • Stap 2: project Sta(m)pvoets in het ziekenhuis
    • deelnemers: 15 senioren met of zonder loophulpmiddel werden uitgenodigd via de SAR; exclusiecriteria: competitieve wandelaars
    • werkwijze: via 12 uitgestippelde wandelroutes werden alle locatie gerichte verplaatsingen van bezoekers of patiënten in het ziekenhuis in kaart gebracht, in meters en minuten:
      • start: het onthaal (inkom)
      • einde: een verpleegpost, een wachtzaal, een consultatie
    • extra opdracht: beschrijf de gebruiksvriendelijkheid en beleving van:
      • het routesysteem
      • signalisaties (vb. wachtplaats)
      • onveilige situaties onderweg
      • klantgerichtheid
  • Stap 3: gegevensverwerking en integratie op actuele infoborden
  • Stap 4: voorstelbespreking met de stakeholders, de verplegingswetenschapper en andere projectgroepen in het ziekenhuis
  • Stap 5: denktank met de SAR voor verbeteracties
    • GEREALISEERD: locaties en afstanden zijn goed maar de geschatte haalbaarheid blijft moeilijk; advies: gebruik de afstand en verplaatsingstijd van een bekende locatie als referentie
    • GEPLAND: obstakels op de routes: markering van de eerste/laatste traptrede, signalisatie van openzwaaiende deuren, lawaai op de rustpunten
    • GEPLAND: extra loophulpmiddelen aan de onthalen: een rolwagen, een rollator, een begeleidend persoon
    • GEPLAND: signalisatie van rustpunten onderweg of op de eindbestemming
    • GEPLAND: een oproepnummer op vaste punten in het gebouw, voor hulp bij mobiliteit
    • GEPLAND: deze informatie zal ook worden geplaatst op de AZ Nikolaas website

Resultaat

De valven of infoborden die voorheen enkel de locatie (route) bevatten, worden aangevuld met volgende informatie:

  • Aanduiding van afstand vanaf een centraal punt (inkomhal, cafetaria…)
  • Aanduiding van een gemiddelde tijdsindicatie voor de wandelafstand tussen een centraal punt en de eindbestemming
  • Aanduiding via pictogrammen van obstakels die patiënten kunnen tegenkomen: een lift, een trap
  • TOEVOEGING van volgende tekst aan de valven:
    'De afstand en de wandeltijd naar elke locatie werden gemeten vanuit onthaal campus Sint-Niklaas - Moerlandstraat. Dit geeft u een idee hoe ver u moet lopen zodat u, indien gewenst, gebruik kunt maken van de beschikbare hulpmiddelen (rolstoel, begeleider,…). Vraag meer informatie aan het onthaal.’
  • Het routeticket wordt herwerkt en uitgebreid met een grondplan; met een betere leesbaarheid én oriëntatiemogelijkheid tot gevolg
  • Uitbreiding van hulpmiddelen wordt doelgericht bekeken (een rollator met infuushouder werd ontwikkeld)
  • Bekijken van bijkomende (of de aanduiding van) rustpunten in het ziekenhuis

Succesfactoren

  • Succesfactoren:
    • Door de doelgroep vanaf de voorbereidingsfase zeer actief te betrekken, en een zicht te krijgen op hun noden/behoeften en beleving van de toegankelijkheid, komen ideeën naar boven (aanduiding van de gemiddelde wandeltijd ipv enkel de wandelafstand en de obstakels die men kan tegenkomen) waar je als organisatie zelf niet steeds bij stilstaat
    • Betrekken van de doelgroep geeft aan dat het om veel meer gaat dan louter de keuze welke bewegwijzering ga je kiezen – veeleer HOE wordt dit door de patiënten beleefd en HOE kunnen we nog beter inspelen op hun noden en behoeften.
  • Valkuil:
    • Opletten voor valse verwachtingen naar investerings- of innovatiemogelijkheden
    • Opletten voor ongewenste beeldvorming (vb. te fel benadrukken van kwetsbaarheid, afhankelijkheid van een doelgroep)
    • Opletten voor een tegenreactie of prestatiedrang (beter willen doen dan het eigen functioneren)

Belang voor de zorg in het algemeen

Het betreft een voorbeeld waar de doelgroep van bij de opstart van aanpassingen meteen mee is betrokken en mee actief kon participeren.

Via deze aanpassingen, kunnen minder mobiele en kwetsbare personen, een betere inschatting maken van hoe ze zich op een veilige manier door de ziekenhuisgebouwen kunnen bewegen. Dit geeft minder frustratie, betere oriëntatie en inschatting van het eigen kunnen.

Via deze optimalisatie, kunnen patiënten effectief bezig zijn met waarvoor ze naar een ziekenhuis komen, namelijk hun gezondheidstoestand en dienen ze zich niet ongerust te maken over verloren lopen, de juiste hulpmiddelen ter beschikking hebben of mogelijke obstakels die ze kunnen tegenkomen en die voor hen een probleem vormen.

Door de uitvoering van deze oefening kan elk toekomstig ziekenhuisgebouw toegankelijker, minder onbekend terrein en dus meer cliënt georiënteerd worden.

Document

Download hier ...

Video

Details

Stemmen

Vul een (bestaand) e-mailadres in om op dit voorbeeld te stemmen.
Let op: er mag maar op één voorbeeld gestemd worden.
Stemmen